Từ ngày 01/7/2026, Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành có hiệu lực, tiếp tục đẩy mạnh quản lý thuế trên nền tảng số, tăng cường kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu, đồng thời tạo thuận lợi để người nộp thuế (NNT) thực hiện thủ tục thuế bằng phương thức điện tử.
Trong bối cảnh đó, việc hiểu đúng những quy định cơ bản và hình thành thói quen chủ động theo dõi, thực hiện nghĩa vụ thuế có ý nghĩa quan trọng đối với mỗi NNT. Từ đăng ký thuế, cập nhật thông tin, giao dịch điện tử, khai và nộp thuế, sử dụng hóa đơn đến tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động, NNT cần biết mình phải làm gì, thực hiện khi nào và cần lưu ý những vấn đề gì.
Thực hiện nghĩa vụ thuế có ý nghĩa quan trọng đối với mỗi NNT. Ảnh: GDT
Nhằm nâng cao nhận thức, mức độ tuân thủ pháp luật thuế và hỗ trợ NNT thực hiện đúng, đầy đủ nghĩa vụ, Cục Thuế đã ban hành Công văn số 6436/CT-PC ngày 28/8/2026 về việc tuyên truyền, phổ biến tài liệu “Những điều cơ bản NNT cần biết”. Tài liệu cung cấp những nội dung thiết thực, giúp NNT chủ động rà soát và thực hiện các nghĩa vụ thuế trong từng giai đoạn hoạt động.
Sau khi được cấp mã số thuế, cần làm gì?
Sau khi được cấp mã số thuế, NNT cần kiểm tra các thông tin đã được ghi nhận trên hệ thống để bảo đảm đầy đủ, chính xác và phù hợp với hồ sơ pháp lý, bao gồm: tên NNT; mã số thuế; số định danh cá nhân hoặc thông tin giấy tờ pháp lý; địa chỉ trụ sở, địa chỉ kinh doanh, địa điểm kinh doanh; người đại diện theo pháp luật hoặc chủ hộ kinh doanh; số điện thoại, địa chỉ thư điện tử và các thông tin đăng ký thuế khác có liên quan.
Việc cần làm ngay: Kiểm tra ít nhất 05 thông tin: Mã số thuế - Tên - Địa chỉ - Số điện thoại - Email. Nếu có sai lệch, cần thực hiện thủ tục điều chỉnh, bổ sung theo quy định.
Bên cạnh đó, mã số thuế được cấp duy nhất cho mỗi NNT trong suốt quá trình thực hiện nghĩa vụ với NSNN. NNT có trách nhiệm sử dụng đúng mã số thuế của mình trong khai thuế, nộp thuế, hoàn thuế, thực hiện thủ tục hành chính về thuế, lập, nhận và sử dụng hóa đơn, chứng từ, giao dịch điện tử với cơ quan thuế và các giao dịch khác theo quy định.
Đối với cá nhân, hộ kinh doanh, cần bảo đảm thông tin đăng ký thuế khớp đúng với thông tin định danh theo quy định, đặc biệt trong bối cảnh quản lý thuế ngày càng gắn với dữ liệu dân cư.
Trong quá trình hoạt động, khi thông tin đã đăng ký thay đổi, NNT có trách nhiệm thực hiện thủ tục thay đổi thông tin đăng ký theo quy định. Đối với trường hợp thay đổi địa chỉ trụ sở hoặc địa điểm kinh doanh, cần xác định việc thay đổi có làm thay đổi cơ quan thuế quản lý trực tiếp hay không để thực hiện đúng thủ tục tại nơi chuyển đi và nơi chuyển đến.
Cảnh báo rủi ro: Việc không cập nhật địa chỉ đăng ký có thể dẫn đến việc cơ quan thuế không xác định được NNT tại địa chỉ đã đăng ký và phát sinh các hệ quả pháp lý trong quản lý thuế.
Chủ động giao dịch điện tử và theo dõi thông báo của cơ quan thuế
NNT cần chủ động đăng ký, sử dụng các phương thức giao dịch điện tử với cơ quan thuế theo quy định và lộ trình áp dụng, thông qua hệ thống thông tin quản lý thuế, Cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế, Cổng Dịch vụ công quốc gia và các phương thức điện tử khác được pháp luật cho phép.
Đồng thời, cần bảo vệ tài khoản, mật khẩu, chữ ký số và phương thức xác thực điện tử; không giao tài khoản cho người không có trách nhiệm sử dụng.
Một nội dung quan trọng khác là hình thành thói quen kiểm tra định kỳ tài khoản giao dịch thuế điện tử, email, số điện thoại và ứng dụng thuế điện tử để không bỏ sót thông báo, yêu cầu, quyết định hoặc nghĩa vụ đến hạn.
Cần nhớ: Không nên chỉ kiểm tra tài khoản thuế khi đến kỳ khai hoặc nộp thuế mà cần chủ động rà soát hồ sơ còn thiếu, nghĩa vụ sắp đến hạn, khoản nợ, tiền chậm nộp và thông báo của cơ quan thuế.
Không phát sinh số thuế phải nộp có phải khai thuế?
NNT cần phân biệt rõ: “không phát sinh số thuế phải nộp” và “không phải nộp hồ sơ khai thuế” là hai vấn đề khác nhau.
Pháp luật quy định cụ thể các trường hợp không phải nộp hồ sơ khai thuế. Tùy từng trường hợp và điều kiện, có thể thuộc trường hợp chỉ có hoạt động thuộc đối tượng không chịu thuế; một số trường hợp không phát sinh nghĩa vụ khấu trừ; đang tạm ngừng hoạt động và đáp ứng điều kiện; đã nộp hồ sơ chấm dứt hiệu lực mã số thuế, trừ nghĩa vụ còn phải thực hiện; hoặc cơ quan thuế đã có đủ dữ liệu theo quy định để xác định nghĩa vụ thuế.
Cần nhớ: Không nên tự suy luận rằng “không có thuế phải nộp thì không cần khai” mà cần xác định đúng trường hợp cụ thể theo quy định.
Khi tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động kinh doanh
Khi tạm ngừng hoạt động, kinh doanh, NNT cần thực hiện thủ tục theo đúng quy định và kiểm tra các nghĩa vụ còn tồn tại trước thời điểm tạm ngừng. Trong thời gian tạm ngừng, việc khai thuế, sử dụng hóa đơn và các nghĩa vụ khác được thực hiện theo điều kiện áp dụng đối với từng trường hợp.
Cần nhớ: Tạm ngừng trên thực tế nhưng không thực hiện thủ tục theo quy định có thể dẫn đến việc nghĩa vụ thuế vẫn tiếp tục được theo dõi trên hệ thống.
Khi chấm dứt hoạt động, NNT cần rà soát các hồ sơ khai thuế, hồ sơ quyết toán còn thiếu; tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt còn phải nộp; hóa đơn điện tử và dữ liệu liên quan; khoản nộp thừa, thông báo hoặc quyết định chưa xử lý và các nghĩa vụ thuế khác theo quy định.
Đừng bỏ mặc mã số thuế: Không hoạt động trên thực tế không đồng nghĩa với việc đã chấm dứt nghĩa vụ về thuế. Khi không tiếp tục kinh doanh, cần thực hiện đúng thủ tục tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động.
Hình thành những thói quen chủ động tuân thủ
Để hạn chế rủi ro trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế, NNT cần duy trì các thói quen: kiểm tra thông tin đăng ký thuế; kiểm tra tài khoản thuế điện tử; lập lịch khai và nộp thuế; đối chiếu hóa đơn, doanh thu và hồ sơ khai thuế; kiểm tra kết quả nộp tiền; phát hiện sai sót và xử lý sớm; cập nhật kịp thời khi có thay đổi và thường xuyên theo dõi nợ thuế.
Bên cạnh đó, mỗi NNT có thể chủ động tự kiểm tra bằng những câu hỏi cơ bản: Thông tin đăng ký thuế hiện có chính xác không? Số điện thoại và email còn sử dụng được không? Có thường xuyên đăng nhập tài khoản thuế điện tử không? Đang phải khai những loại thuế nào? Kỳ khai thuế tiếp theo đến hạn ngày nào? Có khoản thuế nào sắp đến hạn nộp không? Hóa đơn đã được lập đầy đủ, đúng thời điểm chưa? Có hồ sơ nào cần khai bổ sung không? Có khoản nợ thuế hoặc tiền chậm nộp nào chưa xử lý không?
Nếu có câu trả lời “chưa biết” hoặc “chưa thực hiện” , NNT cần chủ động kiểm tra và xử lý sớm.
Đăng ký đúng - Cập nhật đủ - Khai chính xác - Nộp đúng hạn - Sử dụng hóa đơn đúng quy định - Chủ động theo dõi nghĩa vụ thuế là những nội dung cơ bản giúp NNT thực hiện đúng quy định, nâng cao tính chủ động và hạn chế rủi ro trong quá trình hoạt động.
