VN-Index khép lại phiên giao dịch cuối cùng của năm với diễn biến tích cực khi tăng hơn 17 điểm, đóng cửa tại 1.784,49 điểm. Đà tăng mạnh ngay trong phiên cuối năm không chỉ giúp chỉ số xác lập mặt bằng điểm số cao mới, mà còn củng cố tâm lý lạc quan của nhà đầu tư trước thềm năm mới.
Dự báo về diễn biến thị trường trong tuần đầu năm, đa số chuyên gia cho rằng VN-Index có xác suất cao tiếp tục tăng điểm trong giai đoạn ngay sau Tết Dương lịch, song áp lực chốt lời ngắn hạn vẫn có thể xuất hiện sau chuỗi tăng kéo dài vừa qua.
Xác suất cao VN-Index tăng điểm sau Tết dương lịch
Theo ông Nguyễn Anh Khoa – Giám đốc Phân tích Chứng khoán Agribank (Agriseco), thống kê lịch sử khoảng 10 năm trở lại đây cho thấy thị trường chứng khoán Việt Nam thường có diễn biến tích cực trong giai đoạn ngay sau Tết Dương lịch. Xác suất tăng điểm của VN-Index trong giai đoạn này chiếm ưu thế so với các nhịp điều chỉnh, nhờ dòng tiền quay trở lại thị trường, tâm lý nhà đầu tư được cải thiện khi bước sang năm mới và thông tin vĩ mô cũng như hoạt động doanh nghiệp dần trở nên rõ ràng hơn.
Ở thời điểm hiện tại, kịch bản có xác suất cao hơn vẫn là thị trường vận động theo hướng ổn định đến tích cực, tuy nhiên xu hướng tăng nếu có nhiều khả năng sẽ đi kèm sự phân hóa rõ nét giữa các nhóm cổ phiếu, thay vì tăng đồng loạt trên diện rộng.
Liên quan đến việc VN-Index lập đỉnh lịch sử trong phiên giao dịch cuối năm, ông cho rằng áp lực chốt lời ngắn hạn sau Tết Dương lịch là yếu tố cần được tính đến, nhất là khi thị trường đã bứt phá qua nhiều vùng kháng cự quan trọng trong thời gian ngắn. Dù vậy, áp lực điều chỉnh này chủ yếu mang tính kỹ thuật và tâm lý, trong khi mặt bằng định giá của thị trường hiện tại vẫn chưa ở mức quá cao.
Cụ thể, P/E của VN-Index hiện quanh 15,7 lần, thấp hơn đáng kể so với các giai đoạn đỉnh trong quá khứ như năm 2018 hay 2021, khi chỉ số này từng giao dịch ở mức 18–22 lần. Thậm chí, nếu loại bỏ nhóm cổ phiếu họ Vingroup, định giá của thị trường còn thấp hơn nữa. Đối với nhóm cổ phiếu phi tài chính, P/E hiện chỉ quanh 15 lần, tương đương vùng định giá thấp từng ghi nhận trong giai đoạn thị trường sụt giảm mạnh hồi tháng 4/2025. Trong bối cảnh đó, nếu xuất hiện các nhịp điều chỉnh ngắn hạn, đây sẽ là quá trình tái cân bằng dòng tiền và tạo tiền đề cho sự tái định giá có chọn lọc, thay vì là tín hiệu đảo chiều xu hướng trung – dài hạn.
Trong 1–2 tuần đầu năm, chuyên gia Agriseco cho rằng có một số tín hiệu quan trọng cần theo dõi sát để xác nhận xu hướng ngắn hạn của VN-Index. Trước hết là thanh khoản thị trường, yếu tố phản ánh rõ nhất áp lực bán và mức độ chủ động của dòng tiền sau kỳ nghỉ. Bên cạnh đó, diễn biến của nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn như ngân hàng, chứng khoán và bất động sản cũng cần được quan sát kỹ, do đây là các nhóm đóng vai trò dẫn dắt thị trường chung. Độ rộng thị trường là yếu tố không kém phần quan trọng, thể hiện qua việc đà tăng có được duy trì ở nhiều nhóm ngành hay không, đặc biệt là các nhóm đang thu hút dòng tiền ngắn hạn như dầu khí và bảo hiểm. Ngoài ra, các yếu tố vĩ mô quốc tế trong ngắn hạn cũng có thể tác động nhanh đến tâm lý và dòng tiền trong nước.
Về triển vọng hình thành “sóng Tết”, ông Nguyễn Anh Khoa cho rằng giai đoạn từ sau Tết Dương lịch đến trước Tết Nguyên đán sẽ đón nhận nhiều thông tin quan trọng liên quan đến định hướng chính sách vĩ mô cho cả năm 2026, cũng như kết quả kinh doanh quý IV và cả năm 2025 của các doanh nghiệp niêm yết. Nếu xuất hiện sóng tăng trong giai đoạn này, dòng tiền nhiều khả năng sẽ tập trung vào các nhóm ngành hưởng lợi từ chính sách và những doanh nghiệp công bố kết quả kinh doanh tăng trưởng tích cực.
Trong đó, ngành Ngân hàng được kỳ vọng có triển vọng khả quan trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng nhiều khả năng tiếp tục duy trì ở mức cao trong năm 2026. Nhóm xây dựng và vật liệu cũng được đánh giá hưởng lợi từ việc đẩy mạnh giải ngân các chương trình hỗ trợ tăng trưởng, nhằm phục vụ mục tiêu tăng trưởng GDP trên 10%. Bên cạnh đó, các nhóm ngành được kỳ vọng có kết quả kinh doanh quý IV và cả năm 2025 tích cực có thể kể đến như bất động sản, xây dựng – vật liệu và bán lẻ.
Ở góc độ rủi ro, ngay sau Tết Dương lịch, thị trường có thể đối mặt với các nhịp rung lắc do VN-Index đang giao dịch quanh vùng đỉnh lịch sử, tương ứng mốc kháng cự tâm lý quan trọng 1.800 điểm. Bên cạnh đó, một số yếu tố bất ổn từ bên ngoài như căng thẳng địa chính trị, trong đó có thông tin Mỹ tấn công Venezuela, cũng có thể ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư.
Trong bối cảnh đó, chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư nên chủ động quản trị rủi ro trong ngắn hạn bằng cách hạ tỷ trọng các vị thế mang tính giao dịch. Đồng thời, vẫn có thể duy trì các vị thế trung và dài hạn, thậm chí tận dụng những nhịp rung lắc hoặc điều chỉnh sâu của thị trường để tích lũy các cổ phiếu có triển vọng tích cực cho giai đoạn tiếp theo.
Nhóm ngành kỳ vọng "dẫn sóng" đầu năm
Theo ông Nguyễn Trọng Đình Tâm – Giám đốc Khối Tư vấn đầu tư Khách hàng cá nhân, Chứng khoán Thiên Việt (TVS), thống kê trong giai đoạn 10 năm gần nhất cho thấy xác suất thị trường chứng khoán tăng điểm trong tuần giao dịch đầu tiên của năm mới đạt khoảng 60%. Trong các năm tăng điểm, mức tăng bình quân của VN-Index lên tới 3,35%, trong khi mức giảm bình quân ở các năm điều chỉnh chỉ khoảng -1,59%.
Dù vậy, theo kịch bản cơ sở, ông Tâm cho rằng VN-Index nhiều khả năng sẽ vận động đi ngang trong tuần giao dịch đầu tiên của năm 2026. Quán tính đi lên từ tuần cuối tháng 12/2025 vẫn đang được duy trì, song thị trường sẽ phải đối mặt với lực cung đáng kể quanh vùng cản tâm lý quan trọng 1.800 điểm, dao động cộng trừ. Bên cạnh đó, các cổ phiếu VIC và VHM – những mã đang đóng vai trò dẫn dắt dòng tiền và điểm số trong ngắn hạn – có thể cần thêm thời gian để kiểm định vùng kháng cự quanh đỉnh lịch sử.
Đánh giá về hiện tượng “sóng tăng dịp Tết”, chuyên gia cho rằng khái niệm này thường được dùng để chỉ giai đoạn thị trường giao dịch tích cực trong thời gian đầu năm, tương đồng với “Hiệu ứng tháng Giêng” trên thị trường quốc tế. Đây là thời điểm nhiều nhà đầu tư, từ các quỹ ETF ngoại, quỹ đầu tư cho tới một bộ phận nhà đầu tư cá nhân, thực hiện giải ngân cho chu kỳ đầu tư mới.
Tuy nhiên, các hiệu ứng mang tính mùa vụ như “Hiệu ứng tháng Giêng” có xu hướng giảm dần mức độ hiệu quả theo thời gian. Nguyên nhân là nhà đầu tư thường hành động sớm hơn để đón đầu kỳ vọng, khiến không ít giai đoạn thị trường tăng mạnh ngay từ tháng 12 thay vì chờ sang đầu năm mới. Điều này tương tự với câu chuyện “Sell in May and go away”, khi thực tế tại Việt Nam cho thấy tháng 5 không hẳn là giai đoạn thận trọng, mà tháng 4 mới là thời điểm thị trường thường biến động mạnh hơn.
Ngoài yếu tố mùa vụ, sự xuất hiện của nhiều thông tin và biến số khó lường, đặc biệt đến từ vĩ mô quốc tế như chính sách thuế quan của Mỹ hay căng thẳng địa chính trị, cũng khiến diễn biến thị trường chứng khoán ngày càng phụ thuộc nhiều hơn vào bối cảnh từng giai đoạn cụ thể.
Trong trường hợp “sóng Tết” xuất hiện, dòng tiền trong giai đoạn đầu năm mới thường có xu hướng tập trung vào lĩnh vực Ngân hàng. Nhóm cổ phiếu này đã trải qua quá trình tích lũy kéo dài trong nhiều tháng, đồng thời được hỗ trợ bởi triển vọng lợi nhuận tích cực. Cụ thể, lợi nhuận trước thuế quý IV/2025 của ngành Ngân hàng được ước tính tăng khoảng 14–15% so với cùng kỳ, trong khi triển vọng kết quả kinh doanh năm 2026 tiếp tục khả quan nhờ tăng trưởng tín dụng được neo ở mức cao, thu nhập ngoài lãi mở rộng và chi phí hoạt động được kiểm soát tốt nhờ xu hướng chuyển đổi số.
Về định giá, P/B của ngành Ngân hàng hiện quanh mức 1,6 lần – được đánh giá là hấp dẫn khi so với biên độ dao động trong 5 năm gần đây (từ 1,25 lần đến 2,64 lần). Đáng chú ý, mức P/B hiện tại của ngành cũng thấp hơn đáng kể so với P/B của VN-Index, đang ở khoảng 2,2 lần tính đến cuối năm 2025.
Bên cạnh Ngân hàng, yếu tố mùa vụ “Tết đến, Xuân về” cũng được kỳ vọng tạo động lực cho các lĩnh vực như bán lẻ – tiêu dùng và chăn nuôi nhờ sức mua gia tăng. Nhóm vận tải hàng không cũng có thể hưởng lợi từ sự tăng trưởng của lượng hành khách và hàng hóa thông qua các cảng hàng không trong dịp lễ, Tết.
Nhìn rộng hơn, theo kịch bản cơ sở của TVS, năm 2026 được đánh giá là một năm tích cực đối với thị trường chứng khoán Việt Nam. VN-Index nhiều khả năng sẽ tiếp tục mở rộng quán tính đi lên từ xu hướng tăng đã hình thành trong năm 2025 và hướng tới những vùng đỉnh mới. Diễn biến này được nâng đỡ bởi nhiều động lực nền tảng, bao gồm chính sách “bơm tiền” nhằm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên, việc thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp theo phân loại của FTSE Russell, cùng với sự xuất hiện của các lĩnh vực mới như trí tuệ nhân tạo và tài sản mã hóa.
Ngoài ra, hiệu ứng tích cực từ kế hoạch thoái vốn nhà nước và làn sóng IPO tiếp diễn từ năm 2025 cũng được kỳ vọng góp phần thu hút thêm dòng tiền cho thị trường. Trong đó, chính sách “bơm tiền” chủ yếu đến từ định hướng tài khóa nới lỏng, với trọng tâm là đẩy mạnh giải ngân các chương trình đầu tư, trong khi chính sách tiền tệ được kỳ vọng tiếp tục theo hướng nới lỏng nhưng linh hoạt hơn nhằm cân đối thanh khoản hệ thống ngân hàng và kiểm soát các biến số như tỷ giá USD/VND.
Ở chiều ngược lại, ông Nguyễn Trọng Đình Tâm lưu ý rủi ro đối với thị trường chứng khoán năm 2026 có thể đến từ sự bất định trong chính sách thương mại của Mỹ cũng như các diễn biến địa chính trị toàn cầu. Trong nước, mặt bằng lãi suất huy động của hệ thống ngân hàng thương mại được dự báo có thể tăng bình quân 0,25–0,5% trong năm 2026, nối tiếp xu hướng đã hình thành từ quý IV/2025. Áp lực này đến từ nhu cầu duy trì cạnh tranh huy động vốn giữa các ngân hàng, yêu cầu tăng trưởng tín dụng cao và nhu cầu cân đối thanh khoản.
Mặc dù lãi suất huy động nhích tăng có thể phần nào ảnh hưởng đến giá trị giao dịch trên thị trường chứng khoán, chuyên gia TVS cho rằng tâm lý nhà đầu tư đang dần thích nghi với xu thế này. Đồng thời, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn được hỗ trợ bởi nhiều động lực tăng trưởng trong năm 2026, trong khi mức định giá hiện tại của VN-Index vẫn hấp dẫn hơn so với các chu kỳ tăng giá trong quá khứ.
