Tốc độ lao dốc của thị trường chứng khoán trong phiên giao dịch đầu tuần đã khiến giới đầu tư choáng váng. Áp lực bán gia tăng ngay từ đầu phiên, đẩy VN-Index chính thức đánh mất mốc 1.600 điểm. Hàng loạt cổ phiếu vốn hóa lớn như DGC, MWG, VIC, GVR đồng loạt bị bán tháo và giảm kịch sàn.
Kết phiên, VN-Index mất gần 57 điểm (-3,44%), lùi xuống 1.691 điểm. Toàn thị trường chìm trong sắc đỏ với 648 mã giảm giá, cho thấy áp lực bán lan rộng trên diện rộng. Đây cũng là mức thấp nhất của chỉ số trong hơn 4 tháng, kể từ giữa tháng 11 năm ngoái.
Thanh khoản thị trường có dấu hiệu suy yếu, với giá trị khớp lệnh trên sàn HOSE đạt gần 26.000 tỷ đồng, phản ánh tâm lý thận trọng gia tăng của nhà đầu tư.
Cổ phiếu tốt xấu gì cũng bị bán tháo
Bàn về áp lực điều chỉnh của thị trường, ông Đỗ Bảo Ngọc – Phó Giám đốc Chứng khoán Kiến Thiết cho rằng áp lực tâm lý kết hợp với yếu tố vĩ mô và đòn bẩy tài chính đã khiến thị trường rơi vào trạng thái bán tháo diện rộng trong phiên hôm nay.
Trước hết là yếu tố tâm lý, khi các thông tin liên quan đến xung đột địa chính trị trên thế giới vẫn duy trì trạng thái căng thẳng. Bên cạnh đó, biến động mạnh của giá dầu thế giới kéo theo giá xăng dầu trong nước tăng nhanh, với mức tăng khoảng 70% chỉ trong gần một tháng – một diễn biến đáng chú ý, tác động trực tiếp đến kỳ vọng vĩ mô.
“Diễn biến này sẽ tác động đáng kể đến tâm lý nhà đầu tư khi các quan điểm về vĩ mô có sự thay đổi. Trước đây, lạm phát chưa phải là vấn đề lớn, nhưng với đà tăng mạnh của giá xăng dầu, những lo ngại đã bắt đầu xuất hiện. Bên cạnh đó, mặt bằng lãi suất có xu hướng đi lên, càng làm gia tăng áp lực lạm phát. Trong khi đó, căng thẳng địa chính trị trên thế giới vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, khiến tâm lý nhà đầu tư rơi vào trạng thái hoảng loạn”, chuyên gia nêu quan điểm.
Một yếu tố khác được nhấn mạnh là áp lực từ margin. Sau nhịp giảm mạnh trước đó, nhiều cổ phiếu đã rơi vào trạng thái bị “call margin”, khiến thị trường ghi nhận tình trạng giảm sâu ngay từ đầu phiên. Nhiều tài khoản buộc phải chủ động hạ tỷ trọng đòn bẩy, trong khi các trường hợp không kịp xử lý đã bị “force sell”, tức bán giải chấp.
Diễn biến này khiến áp lực bán gia tăng mạnh về cuối phiên, đặc biệt sau 14h. Lực bán không chỉ tập trung ở các cổ phiếu yếu mà còn lan rộng ra toàn thị trường, bao gồm cả những mã trước đó giảm ít. Đặc biệt, hiện tượng “call margin chéo” có thể đã xảy ra khi các cổ phiếu giảm sàn không thể bán ra sẽ kéo theo áp lực bán ở các mã khác.
“ Chẳng hạn như MWG, so với nhiều cổ phiếu khác, mức giảm không quá lớn. Tuy nhiên, khi một tài khoản bị call margin, áp lực có thể lan sang nhiều cổ phiếu khác trong danh mục. Trong trường hợp một số mã giảm sàn và không thể bán ra, nhà đầu tư buộc phải bán các cổ phiếu ở nhóm khác để xử lý. Khi thị trường hoảng loạn, cổ phiếu tốt xấu gì nhà đầu tư cũng mang ra bán ”, ông Ngọc cho biết.
Vùng 1.450–1.500 điểm có thể sẽ là hỗ trợ mạnh tiếp theo
Trong ngắn hạn, chỉ số VN-Index đã đánh mất mốc 1.600 điểm và hiện lùi về quanh vùng 1.590 điểm. Theo chuyên gia, đây là khu vực tương ứng với đường MA50 tuần – một ngưỡng hỗ trợ quan trọng của thị trường.
“ Hiện nay chỉ số đang ở 1.590 điểm, đây là ngưỡng MA50 tuần, cũng là một vùng hỗ trợ ngắn hạn. Nếu thủng mốc này, thì vùng 1.450–1.500 điểm có thể sẽ là hỗ trợ mạnh tiếp theo”, chuyên gia Kiến Thiết nhận định.
Về áp lực margin, chuyên gia cho rằng phiên hôm nay ghi nhận mức độ “call margin” khá lớn, mang tính điển hình của một nhịp giải chấp mạnh. Tuy nhiên, thông thường trạng thái này không kéo dài quá nhiều phiên liên tiếp, thường khoảng 1–2 phiên. Nếu phiên tới vẫn còn áp lực, thì khả năng sẽ xuất hiện lực cầu bắt đáy quay trở lại, giúp thị trường dần cân bằng hơn.
Trong bối cảnh đó, chuyên gia đưa ra khuyến nghị thận trọng đối với cả nhà đầu tư đang nắm giữ tiền mặt lẫn cổ phiếu.
Với nhà đầu tư đang cầm tiền mặt, nên duy trì trạng thái quan sát, chờ đợi những tín hiệu tích cực hơn, đặc biệt là các diễn biến hạ nhiệt từ yếu tố địa chính trị. Khi đó, thị trường sẽ có nhịp hồi và nhà đầu tư có cơ hội mua ở vùng giá tốt hơn.
Còn với nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu, vị chuyên gia cho rằng không nên duy trì tỷ trọng quá cao, cần đưa tài khoản về trạng thái an toàn, tránh rơi vào tình trạng bị force sell. Đây là giai đoạn rất nhạy cảm, việc sử dụng margin nếu không hợp lý có thể dẫn tới việc bị công ty chứng khoán bán giải chấp, khiến nhà đầu tư mất quyền chủ động trong giao dịch.
