UBND tỉnh Thái Nguyên vừa phê duyệt Đề án thành lập Câu lạc bộ bóng đá nam tỉnh Thái Nguyên, đánh dấu bước tiến mới trong định hướng phát triển bóng đá chuyên nghiệp và thể thao thành tích cao của địa phương.
Cùng với đó, UBND tỉnh thống nhất đề cử ông Vũ Phi Hổ - Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Thái Nguyên, Chủ tịch HĐQT CTCP Khoáng sản Bắc Kạn (HNX: BKC) giữ chức Chủ tịch CTCP Bóng đá Thái Nguyên.
Đây được xem là bước đi quan trọng trong lộ trình xã hội hóa bóng đá chuyên nghiệp của tỉnh. Dù là gương mặt mới trong lĩnh vực bóng đá, ông Vũ Phi Hổ là doanh nhân có nhiều năm kinh nghiệm điều hành doanh nghiệp, nổi bật với vai trò Chủ tịch HĐQT CTCP Khoáng sản Bắc Kạn.
Ông Vũ Phi Hổ được đề cử làm Chủ tịch CTCP Bóng đá Thái Nguyên (Ảnh: Báo Văn hoá).
Ông Vũ Phi Hổ sinh ngày 21/3/1978 tại Lạng Sơn, có trình độ Cử nhân Khoa học xã hội và Nhân văn. Trước khi tham gia BKC, ông là Chủ tịch HĐTV kiêm Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Quốc tế Vũ Hoàng từ năm 2002 đến tháng 7/2013. Từ tháng 6/2012, ông giữ vai trò Chủ tịch HĐQT BKC, sau đó đảm nhiệm chức Tổng Giám đốc giai đoạn 2/8/2013-3/11/2018 trước khi tiếp tục giữ cương vị Chủ tịch HĐQT cho đến nay.
Ngoài BKC, ông Hổ còn đảm nhiệm nhiều vị trí lãnh đạo tại các doanh nghiệp khác như Chủ tịch HĐQT CTCP Bến xe Nghệ An, Chủ tịch HĐQT CTCP Bến xe Quảng Ninh, Chủ tịch CTCP Sầu riêng Tây Nguyên và Chủ tịch CTCP Thương mại và Du lịch Bến Thủy. Hệ sinh thái này trải rộng từ vận tải, thương mại đến nông nghiệp, cho thấy phạm vi hoạt động của doanh nhân sinh năm 1978 không chỉ giới hạn trong lĩnh vực khai khoáng.
Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý là dù giữ vị trí cao nhất trong HĐQT, ông Vũ Phi Hổ không sở hữu cổ phần BKC. Trong Hội đồng quản trị, người sở hữu nhiều cổ phần nhất là ông Nguyễn Huy Hoàn với 584.400 cổ phiếu, tương ứng 2,49% vốn điều lệ, trong khi Tổng Giám đốc Đinh Văn Hiến chỉ nắm giữ 2.576 cổ phiếu, tương đương 0,022% vốn.
Doanh nghiệp khai khoáng hơn 25 năm tuổi
Tiền thân của CTCP Khoáng sản Bắc Kạn là Công ty Khoáng sản Bắc Kạn, được UBND tỉnh Bắc Kạn thành lập ngày 5/4/2000. Sáu năm sau, doanh nghiệp chuyển đổi từ công ty 100% vốn Nhà nước sang mô hình công ty cổ phần với Nhà nước nắm giữ 51% vốn điều lệ. Tháng 8/2009, cổ phiếu BKC chính thức niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), trước khi SCIC thoái toàn bộ vốn Nhà nước vào tháng 10/2009.
Sau hơn 2 thập kỷ hoạt động, lĩnh vực kinh doanh cốt lõi của BKC vẫn là khai thác và chế biến quặng chì, kẽm tại khu vực Bắc Kạn (nay thuộc tỉnh Thái Nguyên sau sáp nhập đơn vị hành chính). Cuối năm 2025, doanh nghiệp có 333 lao động với thu nhập bình quân khoảng 8,5 triệu đồng/người/tháng.
Tiền thân của CTCP Khoáng sản Bắc Kạn là Công ty Khoáng sản Bắc Kạn (Ảnh: BKC).
Tính đến cuối năm 2025, BKC có 23,48 triệu cổ phần đang lưu hành. Cổ đông lớn nhất là Công ty TNHH Tập đoàn Thiên Mã, nắm giữ 6 triệu cổ phiếu, tương ứng 25,56% vốn. Ba cổ đông cá nhân lớn tiếp theo gồm ông Đặng Thanh Vân (2,7%), ông Nguyễn Huy Hoàn (2,49%) và ông Mai Văn Bản (2,45%).
Đáng chú ý, Thiên Mã không chỉ là cổ đông lớn nhất mà còn là đối tác trong hoạt động sản xuất. Theo kế hoạch năm 2026, BKC tiếp tục thuê doanh nghiệp này tuyển quặng từ 2 mỏ Nà Bốp - Pù Sáp và Nà Duồng theo sản lượng khai thác thực tế.
Khác với nhiều doanh nghiệp khoáng sản chỉ tập trung khai thác, BKC đang theo đuổi mô hình khép kín từ khai thác đến chế biến.
Theo kế hoạch năm 2026, doanh nghiệp tiếp tục khai thác mỏ Nà Bốp - Pù Sáp với sản lượng khoảng 19.250 tấn quặng/năm, đồng thời duy trì khai thác mỏ Nà Duồng với công suất 4.750 tấn/năm. Song song với đó là việc lập hồ sơ xin cấp phép thăm dò các điểm mỏ mới đã được đưa vào quy hoạch.
Lĩnh vực kinh doanh cốt lõi của BKC vẫn là khai thác và chế biến quặng chì, kẽm (Ảnh: BKC).
Ở khâu chế biến, BKC đặt mục tiêu hoàn thiện thủ tục đầu tư tổ hợp luyện và điện phân kẽm tại Cụm công nghiệp Thanh Thịnh. Dự án gồm nhà máy xử lý sunfua kẽm, nhà máy xử lý ô xít kẽm, nhà máy điện phân kẽm cùng hệ thống công trình phụ trợ. Đây được xem là dự án trọng điểm trong chiến lược chuyển từ bán quặng sang sản xuất kim loại có giá trị gia tăng cao hơn.
Đặc biệt, BKC những năm gần đây liên tục mở rộng hệ sinh thái đầu tư. Năm 2022, doanh nghiệp góp vốn thành lập CTCP Sầu riêng Tây Nguyên; cùng năm được giao làm chủ đầu tư hạ tầng Cụm công nghiệp Thanh Thịnh. Đến tháng 6/2025, công ty tiếp tục thành lập CTCP Kẽm chì 9999, trong đó BKC nắm giữ 80% vốn điều lệ.
Ngoài công ty con này, BKC còn đầu tư vào Công ty CP Bến xe Nghệ An với tỉ lệ sở hữu 5,41% và CTCP Sầu riêng Tây Nguyên với tỷ lệ 2,08%. Tuy nhiên, danh mục đầu tư hiện nay vẫn tập trung nhiều hơn vào các dự án gắn với khai khoáng và hạ tầng công nghiệp so với giai đoạn trước đây.
Những "nốt" thăng trầm
Những năm đầu sau cổ phần hóa, BKC được xem là một trong những doanh nghiệp khai khoáng có tốc độ tăng trưởng khá.
Giai đoạn 2006-2010, doanh thu tăng từ 86 tỷ đồng lên 112 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế duy trì ở mức 7-18 tỷ đồng mỗi năm. Quy mô doanh nghiệp cũng mở rộng nhanh khi tổng tài sản tăng từ 57 tỷ đồng lên 142 tỷ đồng, còn vốn chủ sở hữu tăng từ 27 tỷ đồng lên khoảng 100 tỷ đồng.
Tuy nhiên, chính trong giai đoạn tăng trưởng này, BKC bắt đầu mở rộng đầu tư sang nhiều lĩnh vực ngoài hoạt động cốt lõi. Theo Kết luận thanh tra số 486/KL-TTrT của Thanh tra tỉnh Bắc Kạn, doanh nghiệp đầu tư vào hàng loạt dự án như Nhà máy luyện chì Bằng Lũng, Nhà máy Xi măng Chợ Mới, Nhà máy xử lý chất thải rắn Chợ Đồn, Nhà máy nước khoáng AVA và Nhà máy chế biến rau quả. Phần lớn các dự án sau đó được xác định hoạt động không hiệu quả và trở thành nguyên nhân khiến tình hình tài chính của doanh nghiệp suy giảm trong các năm tiếp theo.
Tháng 11/2013, BKC bị Thanh tra tỉnh Bắc Kạn chỉ ra hàng loạt sai phạm trong hoạt động giai đoạn 2006-2012 (Ảnh: BKC).
Nếu giai đoạn 2006-2010 chứng kiến BKC tăng trưởng khá nhanh cả về doanh thu lẫn quy mô tài sản, thì từ năm 2011, bức tranh kinh doanh bắt đầu đảo chiều. Doanh thu giảm từ hơn 112 tỷ đồng năm 2010 xuống khoảng 71 tỷ đồng năm 2011, tiếp tục còn gần 49 tỷ đồng năm 2012 và chỉ hơn 14 tỷ đồng trong năm 2013. Doanh nghiệp đồng thời ghi nhận 2 năm liên tiếp thua lỗ, đánh dấu giai đoạn khó khăn nhất kể từ khi cổ phần hóa.
Trong bối cảnh đó, tháng 11/2013, Thanh tra tỉnh Bắc Kạn công bố Kết luận thanh tra số 486/KL-TTrT về hoạt động sản xuất kinh doanh, đầu tư và quản lý tài chính tại BKC giai đoạn 2006-2012, chỉ ra hàng loạt tồn tại trong công tác đầu tư, khai thác khoáng sản và quản trị doanh nghiệp.
Theo kết luận thanh tra, tại thời điểm 31/3/2013, tổng nguồn vốn và giá trị tài sản của BKC đạt 135,59 tỷ đồng, trong đó nợ phải trả 64,56 tỷ đồng. Doanh nghiệp đã đầu tư vào 8 dự án, nhưng tất cả đều hoạt động không hiệu quả.
Cụ thể, 6 dự án với tổng mức đầu tư gần 50 tỷ đồng không tạo ra doanh thu, gồm Nhà máy luyện chì Bằng Lũng, Nhà máy Xi măng Chợ Mới, Nhà máy xử lý chất thải rắn Chợ Đồn, Nhà máy nước khoáng AVA, Nhà máy chế biến rau quả và một số dự án khác. Hai dự án còn lại có phát sinh doanh thu nhưng sau nhiều năm hoạt động vẫn ghi nhận lỗ lũy kế hơn 10 tỷ đồng.
Thanh tra cũng xác định nhiều khoản đầu tư không tuân thủ quy định về trình tự, thủ tục; công tác quản lý vốn đầu tư thiếu chặt chẽ, dẫn đến hiệu quả sử dụng vốn thấp, làm gia tăng áp lực tài chính đối với doanh nghiệp.
Không chỉ dừng ở hoạt động đầu tư, kết luận thanh tra còn chỉ ra nhiều tồn tại trong lĩnh vực khai thác khoáng sản.
Theo đó, Khoáng sản Bắc Kạn đã huy động 8,95 tỷ đồng từ các tổ chức, cá nhân với danh nghĩa "bảo vệ" mỏ vàng Pác Lạng. Thanh tra cho rằng việc huy động này không đúng quy định và trên thực tế đã tạo điều kiện để xảy ra hoạt động khai thác vàng trái phép tại khu vực mỏ.
Đối với hoạt động khai thác quặng chì, kẽm, doanh nghiệp bị xác định khai thác tại các mỏ Nà Bốp và Pù Sáp trên cơ sở các quyết định gia hạn giấy phép không đúng quy định. Tổng sản lượng khai thác trong giai đoạn này lên tới khoảng 216 triệu kg quặng, với giá trị ước tính khoảng 246,2 tỷ đồng.
Ngoài ra, Thanh tra tỉnh Bắc Kạn còn chỉ ra nhiều sai phạm liên quan đến việc kê khai, thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước, bao gồm tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, tiền thuê đất, thuế tài nguyên và các nghĩa vụ tài chính khác.
Theo kết luận thanh tra, trách nhiệm đối với những tồn tại trên thuộc về Hội đồng quản trị, Ban Tổng Giám đốc và các cá nhân liên quan trong từng thời kỳ.
Dấu ấn của doanh nhân 7X tại BKC
Ông Vũ Phi Hổ tham gia Hội đồng quản trị BKC từ tháng 6/2012 và đảm nhiệm chức Tổng Giám đốc từ tháng 8/2013, ngay trước thời điểm kết luận thanh tra được ban hành. Vì vậy, giai đoạn sau năm 2013 cũng là thời điểm doanh nghiệp bước vào quá trình xử lý các tồn tại và cơ cấu lại hoạt động sản xuất kinh doanh.
Các số liệu tài chính cho thấy quá trình phục hồi diễn ra nhưng không theo một đường thẳng.
Doanh thu tăng trở lại từ khoảng 75 tỷ đồng năm 2014 lên 127 tỷ đồng năm 2015, tiếp tục đạt 183 tỷ đồng năm 2017 và khoảng 235 tỷ đồng năm 2019. Tuy nhiên, BKC vẫn ghi nhận những năm kinh doanh không thuận lợi như 2018 và 2020.
Từ năm 2021, quy mô hoạt động bắt đầu mở rộng rõ hơn. Doanh thu đạt khoảng 378 tỷ đồng, tăng lên 440 tỷ đồng năm 2023 và lập mức cao nhất 567 tỷ đồng vào năm 2024. Đáng chú ý, dù doanh thu năm 2025 giảm xuống còn khoảng 382 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt gần 68 tỷ đồng, cao nhất kể từ khi doanh nghiệp thành lập.
Dấu ấn của ông Vũ Phi Hổ được gắn liền với quá trình quản trị và vận hành Khoáng sản Bắc Kạn (Ảnh: BLC)..
Song song với sự cải thiện kết quả kinh doanh, quy mô tài sản của doanh nghiệp cũng tăng đáng kể. Đến cuối năm 2025, tổng tài sản hợp nhất đạt khoảng 548 tỷ đồng, tăng hơn 4 lần so với thời điểm năm 2013. Vốn chủ sở hữu đạt khoảng 339 tỷ đồng, cao gấp hơn 5 lần so với sau thanh tra, trong khi nợ phải trả khoảng 209 tỷ đồng.
Báo cáo tài chính hợp nhất quý II/2026 cho thấy Khoáng sản Bắc Kạn tiếp tục duy trì xu hướng tăng lợi nhuận, dù doanh thu không còn tăng trưởng.
Riêng quý II, doanh thu thuần đạt 74,23 tỷ đồng, giảm 24,3% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, giá vốn giảm mạnh hơn doanh thu giúp lợi nhuận gộp tăng hơn 34%, biên lợi nhuận gộp cải thiện từ khoảng 15% lên gần 27%.
Ở chiều ngược lại, doanh thu tài chính giảm khoảng 67%, trong khi chi phí tài chính tăng hơn 62%, chủ yếu do chi phí lãi vay tăng hơn 54%. Chi phí quản lý doanh nghiệp cũng tăng trên 21% so với cùng kỳ.
Sau khi khấu trừ các khoản chi phí, lợi nhuận sau thuế quý II đạt 10,81 tỷ đồng, tăng nhẹ 1,3% so với cùng kỳ năm trước.
Lũy kế 6 tháng đầu năm, doanh thu thuần đạt 148,16 tỷ đồng, tăng 22%, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt 18,28 tỷ đồng, tăng 44,5 % so với cùng kỳ năm 2025.
Đến ngày 30/6/2026, tổng dư nợ vay đạt khoảng 154,67 tỷ đồng, tăng hơn 27% so với đầu năm. Cùng với đó, chi phí lãi vay 6 tháng đầu năm tăng hơn 62%, phản ánh nhu cầu vốn lớn hơn khi doanh nghiệp triển khai các dự án đầu tư mới.
Theo kế hoạch được công bố, BKC đang tập trung nguồn lực cho dự án tổ hợp luyện và điện phân kẽm tại Cụm công nghiệp Thanh Thịnh, đồng thời tiếp tục đầu tư mở rộng hoạt động khai thác tại các mỏ hiện có và tìm kiếm các điểm mỏ mới.
Câu chuyện của bóng đá tỉnh Thái Nguyên
Trên thương trường, ông Vũ Phi Hổ được biết đến là doanh nhân có nhiều năm kinh nghiệm quản trị, gắn liền với quá trình tái cơ cấu và phục hồi của Khoáng sản Bắc Kạn. Dưới thời kỳ ông tham gia điều hành, doanh nghiệp từng bước vượt qua giai đoạn nhiều khó khăn để trở lại quỹ đạo tăng trưởng và mở rộng hoạt động đầu tư sang nhiều lĩnh vực mới.
Thái Nguyên định hướng phát triển bóng đá gắn với du lịch và tăng trưởng kinh tế (Ảnh: Báo Dân Việt).
Tuy nhiên, bóng đá là một sân chơi mới hoàn toàn khác, với những yêu cầu về quản trị, tài chính và xây dựng thương hiệu không kém phần thách thức. Không chỉ đặt mục tiêu xây dựng một đội bóng chuyên nghiệp, ông Vũ Phi Hổ còn bày tỏ tham vọng biến bóng đá thành động lực phát triển kinh tế địa phương. Tại chương trình "Trà sáng cùng doanh nhân", ông cho rằng nếu xây dựng được thương hiệu đội bóng đủ sức hút, Thái Nguyên có thể đón hàng trăm nghìn cổ động viên, từ đó tạo thêm nhu cầu về lưu trú, ăn uống, vận tải và mua sắm.
Tầm nhìn này cũng phù hợp với định hướng của UBND tỉnh Thái Nguyên khi phát triển bóng đá gắn với du lịch và tăng trưởng kinh tế, hướng tới tạo thêm sản phẩm thu hút du khách và quảng bá hình ảnh, bản sắc của địa phương. Và liệu kinh nghiệm trên thương trường có thể được chuyển hóa thành thành công trong lĩnh vực thể thao hay không vẫn là một câu hỏi lớn mà nhiều người đặt ra dành cho ông Vũ Phi Hổ.
